{"id":10811,"date":"2025-11-06T18:46:24","date_gmt":"2025-11-06T14:46:24","guid":{"rendered":"https:\/\/irds-center.com\/?p=10811"},"modified":"2025-11-06T22:49:01","modified_gmt":"2025-11-06T18:49:01","slug":"trumpin-baris-politikasi-uzerine-degerlendirme","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/irds-center.com\/tr\/2025\/11\/06\/trumpin-baris-politikasi-uzerine-degerlendirme\/","title":{"rendered":"Trump\u2019\u0131n Bar\u0131\u015f Politikas\u0131 \u00dczerine De\u011ferlendirme"},"content":{"rendered":"<p style=\"text-align: left;\"><strong>T\u00fcrk Siyaset Uzman\u0131, Uluslararas\u0131 \u0130li\u015fkiler Profes\u00f6r\u00fc H\u00fcsamettin \u0130na\u00e7, \u0130RDS Merkezi&#8217;ne (BMDAM) konuyla ilgili verdi\u011fi r\u00f6portajda \u015funlar\u0131 s\u00f6yledi:<\/strong><\/p>\n<p><img fetchpriority=\"high\" decoding=\"async\" class=\"alignnone size-medium wp-image-10778\" src=\"https:\/\/irds-center.com\/wp-content\/uploads\/2025\/11\/IMG-20251017-WA0027-300x182.jpg\" alt=\"\" width=\"300\" height=\"182\" srcset=\"https:\/\/irds-center.com\/wp-content\/uploads\/2025\/11\/IMG-20251017-WA0027-300x182.jpg 300w, https:\/\/irds-center.com\/wp-content\/uploads\/2025\/11\/IMG-20251017-WA0027-1024x620.jpg 1024w, https:\/\/irds-center.com\/wp-content\/uploads\/2025\/11\/IMG-20251017-WA0027-768x465.jpg 768w, https:\/\/irds-center.com\/wp-content\/uploads\/2025\/11\/IMG-20251017-WA0027-1536x929.jpg 1536w, https:\/\/irds-center.com\/wp-content\/uploads\/2025\/11\/IMG-20251017-WA0027.jpg 1600w\" sizes=\"(max-width: 300px) 100vw, 300px\" \/><\/p>\n<p>Trump, sekiz ayda sekiz farkl\u0131 bar\u0131\u015f\u0131 sa\u011flad\u0131\u011f\u0131n\u0131 iddia ediyor; ancak bu iddialar ne ger\u00e7ek\u00e7i ne de sahada kar\u015f\u0131l\u0131\u011f\u0131 olan geli\u015fmelerdir. \u00c7\u00fcnk\u00fc Trump\u2019\u0131n izledi\u011fi siyaset, zay\u0131f taraflara maksimalist talepler dayatarak onlar\u0131 bask\u0131 alt\u0131na almak ve bu yolla ge\u00e7ici bir uzla\u015f\u0131 g\u00f6r\u00fcnt\u00fcs\u00fc olu\u015fturmakt\u0131r. Ancak bu s\u00fcre\u00e7lerde sorunun \u00f6z\u00fcne y\u00f6nelik bir \u00e7\u00f6z\u00fcm \u00fcretilmemekte, yaln\u0131zca y\u00fczeysel bir \u201cbar\u0131\u015f\u201d g\u00f6r\u00fcnt\u00fcs\u00fc sa\u011flanmaktad\u0131r.<\/p>\n<p>&nbsp;<\/p>\n<p>Ayr\u0131ca Trump\u2019\u0131n \u00f6ne s\u00fcrd\u00fc\u011f\u00fc bu bar\u0131\u015f giri\u015fimlerinin \u00e7o\u011fu asl\u0131nda onun d\u00f6neminde olu\u015fturulmu\u015f de\u011fildir. \u00d6rne\u011fin, Azerbaycan ile Ermenistan aras\u0131ndaki bar\u0131\u015f s\u00fcreci Mart 2025\u2019te tamamlanm\u0131\u015f, taslak haz\u0131rlanm\u0131\u015f ve yaln\u0131zca oylamay\u0131 bekleyen bir durumdayd\u0131. Anayasa de\u011fi\u015fiklikleri gerektirdi\u011fi i\u00e7in de Haziran 2026\u2019daki se\u00e7imlerin ard\u0131ndan referanduma gidilmesi planlan\u0131yordu. Ancak Trump, bunu kendi siyasi ama\u00e7lar\u0131 do\u011frultusunda, sanki s\u00fcreci kendisi ba\u015flatm\u0131\u015f gibi g\u00f6stermi\u015ftir.<\/p>\n<p>&nbsp;<\/p>\n<p>Benzer bir durum Hindistan ile Pakistan aras\u0131ndaki ili\u015fkilerde de g\u00f6r\u00fclm\u00fc\u015ft\u00fcr. Trump, Hindistan\u2019\u0131 g\u00fcmr\u00fck vergileriyle icbar etmek, yani zorlamak suretiyle taraflar\u0131 bask\u0131 alt\u0131na alm\u0131\u015f ve bu \u015fekilde bir bar\u0131\u015f g\u00f6r\u00fcnt\u00fcs\u00fc olu\u015fturmu\u015ftur. Fakat Kosova\u2013S\u0131rbistan aras\u0131nda h\u00e2l\u00e2 kal\u0131c\u0131 bir bar\u0131\u015f sa\u011flanm\u0131\u015f de\u011fildir. B\u00f6lgedeki gerginlik h\u00e2len \u00fcst d\u00fczeydedir ve Rusya, diledi\u011fi anda \u00e7at\u0131\u015fmalar\u0131 yeniden ba\u015flatabilecek bir kapasiteye sahiptir.<\/p>\n<p>&nbsp;<\/p>\n<p>Gazze\u2019deki ate\u015fkese bakt\u0131\u011f\u0131m\u0131zda da benzer bir tablo g\u00f6r\u00fcl\u00fcr. 10 Ekim\u2019de \u015earm el-\u015eeyh\u2019te imzalanan ate\u015fkes anla\u015fmas\u0131na ra\u011fmen \u0130srail, Trump\u2019\u0131n \u00f6ne s\u00fcrd\u00fc\u011f\u00fc \u015fartlar\u0131 yerine getirmemi\u015ftir. Rehinelerin serbest b\u0131rak\u0131lmas\u0131na ra\u011fmen b\u00f6lgeye h\u00e2l\u00e2 yeterli g\u0131da ve t\u0131bbi yard\u0131m ula\u015ft\u0131r\u0131lamamaktad\u0131r. Ate\u015fkes ilan edilmesine ra\u011fmen 250 civar\u0131nda sivil ya\u015fam\u0131n\u0131 yitirmi\u015ftir.<\/p>\n<p>&nbsp;<\/p>\n<p>Afrika\u2019daki \u00f6rnekler de ayn\u0131 \u015fekilde tutars\u0131zd\u0131r. Trump, Sudan\u2019da bar\u0131\u015f\u0131 sa\u011flad\u0131\u011f\u0131n\u0131 \u00f6ne s\u00fcrse de \u00fclkede sava\u015f yeniden alevlenmi\u015ftir. Somali\u2019de de durum benzer \u015fekilde \u00e7at\u0131\u015fman\u0131n e\u015fi\u011findedir. \u00d6zetle, Trump herhangi bir konunun fikr\u00ee altyap\u0131s\u0131n\u0131 olu\u015fturmak yerine, \u201cbar\u0131\u015f\u0131 sa\u011flad\u0131m\u201d diyerek g\u00f6steri ama\u00e7l\u0131, k\u0131sa vadeli hamleler yapmaktad\u0131r. Bu t\u00fcr giri\u015fimler genellikle b\u00fcy\u00fck t\u00f6renlerle, di\u011fer devlet ba\u015fkanlar\u0131n\u0131n da kat\u0131l\u0131m\u0131yla sunulmakta; ancak ger\u00e7ekte bu bar\u0131\u015flar y\u00fczeysel ve ge\u00e7icidir.<\/p>\n<p>&nbsp;<\/p>\n<p>Amerika, k\u00fcresel hegemon g\u00fc\u00e7 olarak ge\u00e7mi\u015fte en az\u0131ndan baz\u0131 de\u011ferler manzumesi \u00fczerinden hareket eder, adil ve hakkaniyetli bir bar\u0131\u015f sa\u011flamaya \u00e7al\u0131\u015f\u0131rd\u0131. G\u00fcn\u00fcm\u00fczde ise bu anlay\u0131\u015f tamamen kaybolmu\u015f durumdad\u0131r. ABD art\u0131k adalet fikriyle de\u011fil, g\u00fc\u00e7l\u00fcn\u00fcn yan\u0131nda yer alma anlay\u0131\u015f\u0131yla hareket ediyor. Trump\u2019\u0131n \u201cbar\u0131\u015f\u201d getirdi\u011fini iddia etti\u011fi b\u00f6lgelerde esas ama\u00e7, o b\u00f6lgelerdeki nadir elementleri, petrol ve do\u011fal gaz kaynaklar\u0131n\u0131 s\u00f6m\u00fcrmektir.<\/p>\n<p>&nbsp;<\/p>\n<p>\u00d6rne\u011fin, Trump Nijerya\u2019da \u201cM\u00fcsl\u00fcmanlar\u0131n Hristiyanlar\u0131 \u00f6ld\u00fcrd\u00fc\u011f\u00fcn\u00fc\u201d iddia etmi\u015f, ancak ger\u00e7ek bunun tam tersidir. ABD\u2019nin ve \u0130srail ile Birle\u015fik Arap Emirlikleri\u2019nin destekledi\u011fi Boko Haram \u00f6rg\u00fct\u00fc b\u00f6lgede M\u00fcsl\u00fcman halk\u0131 katletmektedir. Buna ra\u011fmen Trump, \u201cbar\u0131\u015f getirme\u201d bahanesiyle b\u00f6lgeye m\u00fcdahil olmak istemektedir. Oysa Nijerya, d\u00fcnya petrol rezervlerinde sekizinci s\u0131rada yer alan bir \u00fclkedir ve Trump\u2019\u0131n as\u0131l hedefi bu kaynaklar\u0131 kontrol alt\u0131na almakt\u0131r.<\/p>\n<p>&nbsp;<\/p>\n<p>Venezuela \u00f6rne\u011finde de benzer bir durum vard\u0131r. Trump y\u00f6netimi, bu \u00fclkenin uyu\u015fturucu ka\u00e7ak\u00e7\u0131l\u0131\u011f\u0131 ve g\u00f6\u00e7 organizasyonlar\u0131yla ABD\u2019yi istikrars\u0131zla\u015ft\u0131rd\u0131\u011f\u0131n\u0131 iddia etmektedir. Ancak as\u0131l hedef, Venezuela\u2019n\u0131n zengin petrol ve do\u011fal gaz kaynaklar\u0131n\u0131 ele ge\u00e7irmektir. Amerika\u2019n\u0131n \u015fu anki kamu borcu yakla\u015f\u0131k 40 trilyon dolar civar\u0131ndad\u0131r; gayrisafi mill\u00ee has\u0131las\u0131 ise yaln\u0131zca 26\u201327 trilyon dolard\u0131r. Bu borcun \u00f6denmesi neredeyse imk\u00e2ns\u0131zd\u0131r. Trump da bir yandan g\u00fcmr\u00fck vergilerini y\u00fckselterek, di\u011fer yandan do\u011fal kaynaklar\u0131 zengin ancak jeopolitik olarak zay\u0131f \u00fclkelere \u201cbar\u0131\u015f getirme\u201d bahanesiyle m\u00fcdahale ederek bu borcu azaltmay\u0131 ve tarihe \u201cAmerikan ekonomisini kurtaran lider\u201d olarak ge\u00e7meyi ama\u00e7lamaktad\u0131r.<\/p>\n<p>&nbsp;<\/p>\n<p>T\u00fcm bunlar\u0131n yan\u0131nda, Trump\u2019\u0131n hedeflerinden biri de \u201cNobel Bar\u0131\u015f \u00d6d\u00fcl\u00fc\u201d kazanmakt\u0131r. Barack Obama\u2019n\u0131n herhangi bir somut ba\u015far\u0131 elde etmeden bu \u00f6d\u00fcl\u00fc alm\u0131\u015f olmas\u0131, Trump\u2019\u0131 da benzer bir \u015fekilde kendini \u00f6n plana \u00e7\u0131karma y\u00f6n\u00fcnde motive etmi\u015ftir. Ancak Trump, bu amaca ula\u015fmak i\u00e7in g\u00f6sterdi\u011fi \u00e7abalarda da y\u00fczeysellikten \u00f6teye ge\u00e7ememi\u015ftir.<\/p>\n<p>&nbsp;<\/p>\n<p>Sonu\u00e7 olarak, Trump son derece pragmatik bir liderdir. Sorunlar\u0131n \u00f6z\u00fcn\u00fc anlamaktan uzak, kal\u0131c\u0131 \u00e7\u00f6z\u00fcm \u00fcretme niyetinde olmayan, yaln\u0131zca kendi imaj\u0131n\u0131 g\u00fc\u00e7lendirmeye \u00e7al\u0131\u015fan bir siyaset tarz\u0131na sahiptir. Amerika art\u0131k ge\u00e7mi\u015fteki kadar g\u00fc\u00e7l\u00fc bir devlet de\u011fildir; hegemon g\u00fcc\u00fcn\u00fc g\u00fcn ge\u00e7tik\u00e7e yitirmekte, Trump d\u00f6neminde ise inand\u0131r\u0131c\u0131l\u0131\u011f\u0131n\u0131 da kaybetmektedir.<\/p>\n<p>&nbsp;<\/p>\n<p>Oysa T\u00fcrkiye, arabulucu bir g\u00fc\u00e7 olarak d\u00fcnyada \u00f6nemli bir role sahiptir. T\u00fcrkiye, adaletin ve hakkaniyetin yan\u0131nda yer al\u0131r, gerekti\u011finde kendi kaynaklar\u0131n\u0131 da kullanarak bar\u0131\u015fa katk\u0131 sunar. Bu bak\u0131mdan, Trump\u2019\u0131n sa\u011flad\u0131\u011f\u0131n\u0131 iddia etti\u011fi bar\u0131\u015flar\u0131n hi\u00e7birinin kal\u0131c\u0131 olmas\u0131 m\u00fcmk\u00fcn de\u011fildir. Bunlar g\u00f6stermelik giri\u015fimlerdir ve k\u0131sa s\u00fcrede \u015fartlar\u0131n eski h\u00e2line d\u00f6nmesi son derece muhtemeldir.<\/p>\n<p>&nbsp;<\/p>\n<p><strong>H\u00fcsamettin \u0130na\u00e7<\/strong><\/p>\n<p>&nbsp;<\/p>\n<p>Turan \u018flizad\u0259<\/p>\n<p><img decoding=\"async\" class=\"alignnone size-medium wp-image-10333\" src=\"https:\/\/irds-center.com\/wp-content\/uploads\/2025\/10\/IMG-20251012-WA0076-300x225.jpg\" alt=\"\" width=\"300\" height=\"225\" srcset=\"https:\/\/irds-center.com\/wp-content\/uploads\/2025\/10\/IMG-20251012-WA0076-300x225.jpg 300w, https:\/\/irds-center.com\/wp-content\/uploads\/2025\/10\/IMG-20251012-WA0076-1024x768.jpg 1024w, https:\/\/irds-center.com\/wp-content\/uploads\/2025\/10\/IMG-20251012-WA0076-768x576.jpg 768w, https:\/\/irds-center.com\/wp-content\/uploads\/2025\/10\/IMG-20251012-WA0076-1536x1152.jpg 1536w, https:\/\/irds-center.com\/wp-content\/uploads\/2025\/10\/IMG-20251012-WA0076-2048x1536.jpg 2048w, https:\/\/irds-center.com\/wp-content\/uploads\/2025\/10\/IMG-20251012-WA0076-600x450.jpg 600w\" sizes=\"(max-width: 300px) 100vw, 300px\" \/><\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>T\u00fcrk Siyaset Uzman\u0131, Uluslararas\u0131 \u0130li\u015fkiler Profes\u00f6r\u00fc H\u00fcsamettin \u0130na\u00e7, \u0130RDS Merkezi&#8217;ne (BMDAM) konuyla ilgili verdi\u011fi r\u00f6portajda \u015funlar\u0131 s\u00f6yledi: Trump, sekiz ayda sekiz farkl\u0131 bar\u0131\u015f\u0131 sa\u011flad\u0131\u011f\u0131n\u0131 iddia ediyor; ancak bu iddialar ne ger\u00e7ek\u00e7i ne de sahada kar\u015f\u0131l\u0131\u011f\u0131 olan geli\u015fmelerdir. \u00c7\u00fcnk\u00fc Trump\u2019\u0131n izledi\u011fi siyaset, zay\u0131f taraflara maksimalist talepler dayatarak onlar\u0131 bask\u0131 alt\u0131na almak ve bu yolla ge\u00e7ici bir [&hellip;]<\/p>\n","protected":false},"author":4,"featured_media":10814,"comment_status":"closed","ping_status":"closed","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[77,346],"tags":[],"class_list":["post-10811","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","hentry","category-haberler","category-roportaj"],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/irds-center.com\/tr\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/10811","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/irds-center.com\/tr\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/irds-center.com\/tr\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/irds-center.com\/tr\/wp-json\/wp\/v2\/users\/4"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/irds-center.com\/tr\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=10811"}],"version-history":[{"count":2,"href":"https:\/\/irds-center.com\/tr\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/10811\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":10818,"href":"https:\/\/irds-center.com\/tr\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/10811\/revisions\/10818"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/irds-center.com\/tr\/wp-json\/wp\/v2\/media\/10814"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/irds-center.com\/tr\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=10811"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/irds-center.com\/tr\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=10811"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/irds-center.com\/tr\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=10811"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}